Eruhíni
Eruhíni (quenya: Eruhini, lp. Eruhín), dosłownie „Dzieci Eru”, to termin określający istoty rozumne powołane do istnienia bezpośrednio przez Eru Ilúvatara, Najwyższego Byt Ardy. W tradycji elfickiej mianem tym obejmuje się wyłącznie Elfy (Quendi) oraz Ludzi (Atani), jedyne rasy obdarzone niezależną wolą i prawdziwym życiem dzięki **Niezniszczalnemu Płomieniowi (Flame Imperishable)**¹.
Pojęcie Eruhíni zajmuje fundamentalne miejsce w kosmologii tolkienowskiej, gdyż wyraźnie odróżnia Dzieci Ilúvatara od Ainurów (Valarów i Maiarów), którzy – choć potężni – pozostają bytami stworzonymi pośrednio i związanymi z Muzyką Ainurów².
Elfy i Ludzie jako Dzieci Ilúvatara
Pierwszą rasą Eruhíni byli Elfy, zwane Pierworodnymi (Quendi). Przebudziły się one nad wodami Cuiviénen w czasie Wieków Gwiazd, jeszcze przed ukształtowaniem Słońca i Księżyca. Elfy obdarzone zostały nieśmiertelnością związaną z losem Ardy: ich duchy (fëar) pozostają związane ze światem aż do jego kresu³.
Drugą rasą byli Ludzie, określani jako Drugorodni (Atani). Ich przebudzenie nastąpiło znacznie później, po pierwszym Wschodzie Słońca. W odróżnieniu od Elfów, Ludzie otrzymali Dar Śmierci – możliwość opuszczenia kręgów świata, której prawdziwa natura pozostaje tajemnicą nawet dla Valarów⁴.
Znaczenie metafizyczne pojęcia
Eruhíni jako jedyne istoty Ardy posiadają pełną podmiotowość moralną i zdolność do współtworzenia historii świata w sposób nieprzewidziany nawet przez Ainurów. To właśnie ich czyny – zarówno wzniosłe, jak i tragiczne – stanowią oś narracyjną dziejów Śródziemia. W Ainulindalë podkreślono, że Muzyka Ainurów była jedynie zapowiedzią, natomiast prawdziwa historia świata miała zostać „dopełniona” przez Dzieci Ilúvatara⁵.
W wielu późniejszych tekstach Tolkien konsekwentnie akcentował szczególną rolę Eruhíni jako istot wolnych, zdolnych do miłości, buntu, twórczości i ofiary – cech niedostępnych w pełni nawet Valarom⁶.
Przypisy
- J.R.R. Tolkien, The Silmarillion, „Ainulindalë”.
- Tamże.
- J.R.R. Tolkien, The Silmarillion, „Of the Beginning of Days” oraz „Quenta Silmarillion”.
- J.R.R. Tolkien, The Silmarillion, „Akallabêth”.
- J.R.R. Tolkien, The Silmarillion, „Ainulindalë”.
- J.R.R. Tolkien, Morgoth’s Ring (History of Middle-earth, t. X).
Bibliografia
- Tolkien, J.R.R., The Silmarillion.
- Tolkien, J.R.R., Morgoth’s Ring (The History of Middle-earth, vol. X).
- Tolkien, J.R.R., The Letters of J.R.R. Tolkien.
- Flieger, Verlyn, Splintered Light: Logos and Language in Tolkien’s World.
- Shippey, Tom, The Road to Middle-earth.
