Gorbag

written by Anna Eldameldor Mokos

Gorbag

Gorbag był orkowym (uruk-hai) kapitanem służącym siłom Mordoru w czasie Wojny o Pierścień (3018–3019 Trzeciej Ery). Pochodził z garnizonu Minas Morgul, twierdzy pozostającej pod bezpośrednią kontrolą Wodza Nazgûli, i dowodził kompanią orków wysłanych na pogranicze Mordoru oraz Ithilien¹. Postać Gorbaga znana jest przede wszystkim z epizodu w Wieży Cirith Ungol, który odsłania wewnętrzne napięcia, brutalność oraz brak jedności w strukturach wojskowych Saurona.

Funkcja i pochodzenie

Gorbag był oficerem średniego szczebla w hierarchii orków Mordoru. Teksty Tolkiena wskazują, że orkowie z Minas Morgul różnili się kulturowo i organizacyjnie od orków z Barad-dûr czy Isengardu, co prowadziło do wzajemnej nieufności i rywalizacji². Gorbag reprezentował właśnie tę „morgulską” frakcję, pozostając w wyraźnej opozycji do garnizonu Cirith Ungol dowodzonego przez Szagrata.

Jego mowa, zachowanie oraz sposób dowodzenia wskazują na istotę inteligentną, cyniczną i świadomą własnego miejsca w systemie władzy Mordoru, lecz jednocześnie całkowicie podporządkowaną logice przemocy³.

Epizod w Cirith Ungol

Po pojmaniu Froda Bagginsa przez Szelobę orkowie z Cirith Ungol przejęli hobbita i jego ekwipunek. Wkrótce do twierdzy przybyła kompania Gorbaga z Minas Morgul. Między dwoma dowódcami doszło do ostrego sporu o prawo do łupów, w szczególności o mithrilową koszulkę należącą do Froda⁴.

Spór ten szybko przerodził się w otwartą walkę pomiędzy obiema grupami orków. Konflikt zakończył się niemal całkowitym wzajemnym wyniszczeniem oddziałów. Gorbag poległ w starciu, a Szagrat – ciężko ranny – zdołał uciec z koszulką mithrilową do Barad-dûr⁵.

Znaczenie narracyjne

Postać Gorbaga pełni istotną funkcję demitologizującą siły Mordoru. Tolkien, ukazując dialogi Gorbaga i Szagrata, świadomie obnaża:

  • brak lojalności wśród sług Saurona,
  • wszechobecną podejrzliwość i chciwość,
  • rozpad wspólnoty na rywalizujące frakcje⁶.

Scena ta kontrastuje z solidarnością Drużyny Pierścienia i ukazuje strukturalną słabość imperium Cienia, którego jedność opiera się wyłącznie na strachu przed władzą centralną.

Śmierć Gorbaga – wynikła nie z walki z wrogiem, lecz z wewnętrznego konfliktu – stanowi literacki przykład autodestrukcyjnej natury zła w legendarium Tolkiena⁷.

Przypisy

  1. J.R.R. Tolkien, The Lord of the Rings, księga IV, rozdz. 10: The Choices of Master Samwise.
  2. Tamże.
  3. T. Shippey, The Road to Middle-earth.
  4. J.R.R. Tolkien, The Lord of the Rings, księga IV, rozdz. 10.
  5. Tamże.
  6. V. Flieger, A Question of Time.
  7. T. Shippey, J.R.R. Tolkien: Author of the Century.

Bibliografia

  • Tolkien, J.R.R., The Lord of the Rings.
  • Tolkien, J.R.R., The History of Middle-earth, t. IX: Sauron Defeated.
  • Shippey, Tom, The Road to Middle-earth.
  • Shippey, Tom, J.R.R. Tolkien: Author of the Century.
  • Flieger, Verlyn, A Question of Time.
  • Carpenter, Humphrey (red.), The Letters of J.R.R. Tolkien.