Flies of Mordor

written by Anna Eldameldor Mokos

Flies of Mordor

Flies of Mordor (pol. muchy Mordoru) to określenie odnoszące się do złowrogich, krwiopijnych owadów występujących na obszarze Mordoru w Trzeciej Erze. Stanowią one jeden z nielicznych przykładów zwierząt zdolnych przetrwać w skrajnie zdegradowanym środowisku tej krainy, naznaczonej długotrwałym wpływem woli i mocy Saurona¹.

Źródła opisują te owady jako istoty szare, brunatne lub czarne, głośne, agresywne i wyjątkowo natarczywe. Ich zachowanie odbiega od naturalnych wzorców znanych ze świata Śródziemia: nie tylko atakowały ludzi i zwierzęta, lecz sprawiały wrażenie istot działających niemal z premedytacją, jakby były narzędziami opresji, a nie zwykłymi organizmami².

Szczególnie niepokojącym elementem opisu jest wzmianka o znaku przypominającym czerwone Oko widniejącym na ich odwłokach. Symbol ten jednoznacznie kojarzony jest z heraldyką i ikonografią Saurona i sugeruje, że nawet fauna Mordoru została w pewnym stopniu skażona lub podporządkowana jego woli³. W interpretacjach tolkienologicznych motyw ten bywa odczytywany nie dosłownie, lecz symbolicznie: jako wyraz wszechobecnej kontroli Czarnego Władcy oraz degradacji naturalnego porządku świata.

Muchy Mordoru wpisują się w szerszy schemat przedstawiania przyrody jako ofiary zła. Tolkien konsekwentnie ukazuje Mordor jako przestrzeń, w której życie zostało zredukowane do form prymitywnych, pasożytniczych i agresywnych, a wszelka harmonia ekologiczna została zniszczona⁴. W tym sensie Flies of Mordor pełnią funkcję mikroskopijnego, lecz wymownego znaku skażenia Ardy, analogicznego do skażonych wód, jałowych pól czy zdeformowanych istot zamieszkujących ziemie Saurona.

Przypisy

  1. J.R.R. Tolkien, The Lord of the Rings, księga IV, rozdz. 2 („The Passage of the Marshes”).
  2. J.R.R. Tolkien, The Lord of the Rings, księga VI, rozdz. 2 („The Land of Shadow”).
  3. J.R.R. Tolkien, The Lord of the Rings, Dodatek A oraz ikonografia Mordoru w tekście głównym.
  4. J.R.R. Tolkien, The Silmarillion, „Of the Ruin of Beleriand and the Fall of Fingolfin”; por. także refleksje ekologiczne w listach autora.

Bibliografia

  • Tolkien, J.R.R., The Lord of the Rings.
  • Tolkien, J.R.R., The Silmarillion.
  • Tolkien, J.R.R., The Letters of J.R.R. Tolkien.
  • Shippey, Tom, J.R.R. Tolkien: Author of the Century.
  • Flieger, Verlyn, Splintered Light: Logos and Language in Tolkien’s World.