Éowyn

Éowyn była damą Rohanu z królewskiego rodu Eorlingów, siostrzenicą króla Théodena i siostrą Éomera, późniejszego króla Marchii. Urodziła się w 2995 roku Trzeciej Ery. Źródła opisują ją jako kobietę wysokiego wzrostu, jasnowłosą, o wyraźnie północnej, „rohirrimskiej” urodzie¹.

Pozycja społeczna i kontekst kulturowy

Jako członkini dynastii panującej Éowyn wychowywała się na dworze w Edoras, pełniąc funkcję opiekunki Théodena w okresie jego osłabienia fizycznego i politycznego, spowodowanego wpływem Grímy Smoczego Języka². Jej sytuacja była reprezentatywna dla kobiet Rohanu wysokiego rodu: formalnie wyłączonych z działań wojennych, lecz głęboko związanych z etosem honoru, odwagi i lojalności wobec wspólnoty.

Wojna o Pierścień i udział w bitwie

Podczas Wojny o Pierścień Éowyn towarzyszyła Rohirrimom w ich marszu na pomoc Gondorowi, łamiąc zakaz pozostania w Edoras. Przebrana za wojownika pod imieniem Dernhelm, wzięła udział w bitwie na Polach Pelennoru (3019 T.E.), gdzie broniła umierającego króla Théodena³.

W kulminacyjnym momencie starcia Éowyn stanęła do walki z Czarnoksiężnikiem z Angmaru, wodzem Nazgûli. Wypełniając dawną przepowiednię, zgodnie z którą nie miał on zginąć „z ręki mężczyzny”, ujawniła swoją tożsamość i – przy współudziale Meriadoca Brandybucka – zadała decydujący cios, zabijając Wodza Upiorów Pierścienia⁴. Czyn ten miał fundamentalne znaczenie militarne i symboliczne, gdyż przełamał jeden z filarów terroru Saurona.

Uzdrowienie i przemiana wewnętrzna

Podczas walki Éowyn została ciężko ranna i dotknięta tzw. Czarnym Oddechem. Znalazła się w Domach Uzdrowień w Minas Tirith, gdzie została uleczona przez Aragorna, prawowitego króla Gondoru, zgodnie z proroctwem mówiącym, że „ręce króla są rękami uzdrowiciela”⁵.

Doświadczenie to zapoczątkowało głęboką przemianę wewnętrzną Éowyn. Porzuciła pragnienie chwały wojennej i śmierci na polu bitwy, wybierając drogę odbudowy i uzdrawiania. W źródłach sama określa nowe powołanie jako bycie „uzdrowicielką serc”, co stanowi wyraźny kontrapunkt wobec jej wcześniejszego pragnienia czynów heroicznych⁶.

Małżeństwo i późniejsze losy

Po zakończeniu wojny Éowyn poślubiła Faramira, namiestnika Gondoru i pierwszego księcia Ithilien. Wraz z nim zamieszkała w Emyn Arnen, stając się jedną z kluczowych postaci nowego ładu Czwartej Ery. Jej małżeństwo symbolizowało trwały sojusz między Rohanem a Gondorem, a także pojednanie etosu wojny z ideą pokoju i odnowy⁷.

Znaczenie postaci

Éowyn jest jedną z najbardziej złożonych postaci kobiecych w legendarium Tolkiena. Jej historia łączy w sobie motywy:

przekroczenia norm społecznych,
heroizmu i ofiary,
kryzysu egzystencjalnego,
oraz świadomego wyboru życia i uzdrawiania po doświadczeniu przemocy.

W ujęciu literackim stanowi ona reinterpretację nordyckiego archetypu tarczowniczki, wzbogaconą o refleksję etyczną i psychologiczną charakterystyczną dla późnej twórczości Tolkiena.

Przypisy

J.R.R. Tolkien, The Lord of the Rings, t. III, „The Houses of Healing”.
J.R.R. Tolkien, The Two Towers, „The King of the Golden Hall”.
J.R.R. Tolkien, The Return of the King, „The Ride of the Rohirrim”.
Tamże, „The Battle of the Pelennor Fields”.
Tamże, „The Houses of Healing”.
Tamże.
J.R.R. Tolkien, The Lord of the Rings, Dodatek A.

Bibliografia

Tolkien, J.R.R., The Lord of the Rings.
Tolkien, J.R.R., Unfinished Tales.
Shippey, Tom, The Road to Middle-earth.
Flieger, Verlyn, Splintered Light: Logos and Language in Tolkien’s World.
Chance, Jane, Tolkien’s Art: A Mythology for England.