Easterlings (Ludzie Wschodu)
Easterlings („Ludzie Wschodu”) to zbiorcze określenie używane w tradycji Eldarów oraz Dúnedainów wobec ludów ludzkich zamieszkujących wschodnie obszary Śródziemia, w szczególności krainy położone wokół Morza Rhûn¹. Termin ten nie odnosi się do jednolitego etnosu, lecz obejmuje wiele plemion i konfederacji, zróżnicowanych kulturowo, językowo i politycznie, które w różnych epokach dziejów Ardy wchodziły w relacje — pokojowe bądź wrogie — z ludami Zachodu.
Zgodnie z tradycją zawartą w Silmarillionie, wszyscy Ludzie przebudzili się na Wschodzie Śródziemia. Część z nich wyruszyła później na Zachód, wchodząc w kontakt z elfami Beleriandu i stając się przodkami Edainów. Inni natomiast pozostali na wschodnich ziemiach, gdzie przez długi czas znajdowali się pod bezpośrednim lub pośrednim wpływem Morgotha, a później Saurona².
Easterlingowie w Pierwszej Erze
W Pierwszej Erze część Ludzi Wschodu przybyła do Beleriandu, gdzie weszli w służbę Noldorów. Źródła elfickie opisują ich jako ludzi niskiego wzrostu, krzepkiej budowy ciała, o śniadej cerze oraz ciemnych włosach i oczach, co podkreślało ich odmienność od Edainów³.
Ich obecność w wojnach z Morgothem miała ambiwalentny charakter. Najbardziej znanym przykładem zdrady była postawa Ulfanga Czarnego oraz jego synów: Ulfast, Ulwarth i Uldor, którzy w trakcie Dagor Bragollach i przede wszystkim Nirnaeth Arnoediad (Bitwy Niezliczonych Łez) przeszli na stronę Morgotha, przyczyniając się do katastrofalnej klęski Eldarów i ich sprzymierzeńców⁴.
Jednocześnie nie wszyscy Easterlingowie okazali się niewierni. Bór oraz jego synowie — Borlad, Borlach i Borthand — pozostali lojalni wobec Noldorów i polegli w walce u ich boku, co w elfickiej tradycji zostało zapamiętane jako dowód, że zdrada nie była cechą całego ludu, lecz konsekwencją indywidualnych wyborów i manipulacji Morgotha⁵.
Easterlingowie w Drugiej i Trzeciej Erze
Po upadku Morgotha i zatopieniu Beleriandu w Drugiej Erze Easterlingowie pozostali głównie w rozległych krainach Wschodu, gdzie tworzyli liczne plemiona i organizmy polityczne. W tej epoce, a zwłaszcza w Trzeciej Erze, Sauron zdołał podporządkować sobie wiele ludów Wschodu, wykorzystując zarówno strach, jak i obietnice władzy oraz bogactwa⁶.
Do najważniejszych ugrupowań Easterlingów należeli:
- Woźnice (Wainriders) – potężna konfederacja plemienna, która w XIX i XX wieku Trzeciej Ery prowadziła długotrwałe wojny z Gondorem, doprowadzając do jego poważnego osłabienia;
- Balchothowie – lud, który w roku 2510 T.E. najechał Calenardhon i został rozgromiony przez Éothéodów Eorla Młodego na Polach Celebrantu⁷.
W czasie Wojny o Pierścień (3018–3019 T.E.) znaczne siły Easterlingów walczyły po stronie Mordoru. Źródła gondorskie wspominają o ciężkozbrojnych wojownikach uzbrojonych w topory, którzy brali udział w bitwie na Polach Pelennoru oraz w starciach przed Czarną Bramą Morannonu⁸.
Los Easterlingów po upadku Saurona
Po klęsce Saurona w 3019 roku Trzeciej Ery władza Cienia nad ludami Wschodu została złamana, choć nie oznaczało to ich natychmiastowego podporządkowania Zachodowi. W Czwartej Erze król Elessar Telcontar podjął wyprawę dyplomatyczno-wojskową do Rhûn, zawierając traktaty pokojowe z Easterlingami i ustanawiając nowy ład polityczny, oparty nie na dominacji, lecz na stabilizacji i granicznych porozumieniach⁹.
Przypisy
- J.R.R. Tolkien, The Lord of the Rings, „Appendix A: Annals of the Kings and Rulers”.
- J.R.R. Tolkien, The Silmarillion, „Of the Coming of Men into the West”.
- Tamże.
- J.R.R. Tolkien, The Silmarillion, „Of the Fifth Battle: Nirnaeth Arnoediad”.
- Tamże.
- J.R.R. Tolkien, Unfinished Tales, „The History of Galadriel and Celeborn”.
- J.R.R. Tolkien, The Lord of the Rings, „Appendix A”.
- J.R.R. Tolkien, The Return of the King, księga V.
- J.R.R. Tolkien, The Peoples of Middle-earth (The History of Middle-earth, t. XII).
Bibliografia
- Tolkien, J.R.R., The Silmarillion.
- Tolkien, J.R.R., The Lord of the Rings.
- Tolkien, J.R.R., Unfinished Tales.
- Tolkien, J.R.R., The Peoples of Middle-earth.
- Shippey, Tom, The Road to Middle-earth.
- Flieger, Verlyn, A Question of Time: J.R.R. Tolkien’s Road to Faërie.
