Eärendil Żeglarz
Eärendil (Eärendil the Mariner) był półelfem (Peredhil), jedną z kluczowych postaci schyłku Pierwszej Ery oraz symbolicznym pomostem pomiędzy światem Elfów, Ludzi i Valarów. Urodził się w roku 504 Pierwszej Ery jako syn Tuora, śmiertelnego człowieka z rodu Edainów, oraz Idril Celebrindal, elfickiej księżniczki Noldorów z Gondolinu¹. Jego pochodzenie łączyło w sobie losy obu Dzieci Ilúvatara i zapowiadało rolę, jaką miał odegrać w dziejach Ardy.
Po upadku Gondolinu Eärendil wraz z rodzicami dotarł do ujścia Sirionu, gdzie w przystani Arvernien dorastał i z czasem objął władzę nad tamtejszą społecznością uchodźców elfów i ludzi².
Małżeństwo i potomstwo
Eärendil poślubił Elwingę, córkę Diora Eluchíla i wnuczkę Lúthien Tinúviel. Elwing była dziedziczką jednego z Silmarili, klejnotów stworzonych przez Fëanora. Z tego związku narodzili się dwaj synowie: Elrond i Elros, od których wywodzą się odpowiednio linia półelfów Śródziemia oraz królewski ród Númenoru³.
Małżeństwo Eärendila i Elwingi miało znaczenie nie tylko genealogiczne, lecz także kosmologiczne: w ich osobach splatały się losy Elfów, Ludzi i Maiarów, co znalazło wyraz w późniejszych wyrokach Valarów.
Żegluga i wyprawa na Zachód
Imię Eärendil, wywodzące się z quenyi, tłumaczone bywa jako „miłośnik morza” lub „ten, który jest oddany morzu”⁴. Z inicjatywy Eärendila elf Círdan, Władca Szarych Przystani, zbudował dla niego statek Vingilot, przeznaczony do dalekich wypraw morskich.
Gdy Arvernien zostało zaatakowane przez synów Fëanora, pragnących odzyskać Silmaril, Elwing, ratując klejnot, rzuciła się do morza. Została jednak ocalona przez Ulma, Valę Wód, który przemienił ją w białego ptaka morskiego i pozwolił jej dolecieć do Eärendila⁵.
Dzięki mocy Silmarila Eärendil i Elwinga zdołali dokonać rzeczy dotąd niemożliwej: dotarli do Amanu, Nieśmiertelnych Krain, i stanęli przed Valarami, błagając ich o interwencję przeciwko Morgothowi. Była to pierwsza i jedyna udana wyprawa śmiertelników do Zachodu przed Zmianą Świata.
Wojna Gniewu i walka z Ancalagonem
Prośba Eärendila została wysłuchana. Valarowie zwołali swoje zastępy i rozpoczęli Wojnę Gniewu, która doprowadziła do ostatecznego pokonania Morgotha i zakończyła Pierwszą Erę. W decydującej fazie konfliktu Eärendil odegrał rolę wyjątkową: lecąc Vingilotem po firmamencie, z Silmarilem jaśniejącym na czole, stanął do walki z Ancalagonem Czarnym, największym i najpotężniejszym ze skrzydlatych smoków Morgotha.
Zwycięstwo Eärendila nad Ancalagonem przesądziło o losach wojny; upadek smoka zburzył szczyty Thangorodrimu i zapoczątkował ostateczny rozpad potęgi Morgotha⁶.
Wyrok Valarów i znaczenie symboliczne
Po zakończeniu Wojny Gniewu Valarowie wydali wyrok nad Eärendilem i Elwingą. Jako półelfom dano im możliwość wyboru losu: elfiego lub ludzkiego. Eärendil wybrał los Elfów, Elwinga zaś podzieliła jego decyzję. Ich synowie otrzymali prawo dokonania własnego wyboru w przyszłości.
Eärendil został wyniesiony ponad świat i skazany na wieczną żeglugę po niebie. Na pokładzie Vingilota, z Silmarilem na czole, stał się Gwiazdą Wieczorną (Gil-Estel), „Płomieniem Zachodu”, którego światło stało się znakiem nadziei dla Elfów i Ludzi w czasach ciemności⁷. Jego postać stanowi jeden z najważniejszych symboli opatrzności, pośrednictwa i miłosierdzia w całym legendarium Tolkiena.
Przypisy
- J.R.R. Tolkien, The Silmarillion, „Of Tuor and the Fall of Gondolin”.
- Tamże; „Of the Voyage of Eärendil”.
- Tamże; „Akallabêth”.
- J.R.R. Tolkien, The Letters of J.R.R. Tolkien, listy dotyczące etymologii imion.
- J.R.R. Tolkien, The Silmarillion, „Of the Ruin of Doriath”.
- Tamże; „Of the Voyage of Eärendil and the War of Wrath”.
- J.R.R. Tolkien, The Lord of the Rings, ks. II, „The Mirror of Galadriel”.
Bibliografia
- Tolkien, J.R.R., The Silmarillion.
- Tolkien, J.R.R., The Lord of the Rings.
- Tolkien, J.R.R., The Letters of J.R.R. Tolkien.
- Tolkien, J.R.R., The History of Middle-earth, t. V: The Lost Road and Other Writings.
- Flieger, Verlyn, Splintered Light: Logos and Language in Tolkien’s World.
- Shippey, Tom, The Road to Middle-earth.
