Dori

Dori – krasnolud z rodu Durina, jeden z trzynastu członków Kompanii Thorina II Dębowej Tarczy, która w 2941 roku Trzeciej Ery podjęła wyprawę mającą na celu odzyskanie Ereboru i skarbów zagarniętych przez smoka Smauga¹. W przekazach narracyjnych uchodzi za fizycznie najsilniejszego członka drużyny, a zarazem za postać ostrożną, skłonną do pesymizmu i realistycznej oceny zagrożeń, co w strukturze opowieści pełni funkcję kontrapunktu dla bardziej porywczych bohaterów².

Pochodzenie i miejsce w Kompanii

Dori wywodził się z bocznej linii rodu Durina, co czyniło go dalekim krewnym Thorina II. Był najstarszym z trójki braci: Noriego i Oriego, z którymi tworzył wyraźnie zaznaczoną grupę rodzinną w obrębie Kompanii³. Źródła podkreślają szczególną relację łączącą Doriego z Orim, najmłodszym z braci, wobec którego Dori przyjmował postawę opiekuńczą, charakterystyczną dla starszych członków krasnoludzkich rodów⁴.

Pod względem temperamentu Dori nie był typowym wojownikiem dążącym do chwały. Cechowały go rozwaga, odpowiedzialność oraz silne przywiązanie do bezpieczeństwa towarzyszy, zwłaszcza słabszych członków drużyny, w tym Bilba Bagginsa.

Rola w wyprawie do Ereboru

Najważniejszym epizodem z udziałem Doriego jest jego rola podczas ucieczki Kompanii z tuneli goblinów w Górach Mglistych. To właśnie Dori niósł Bilba na plecach jako ostatni w szyku krasnoludów. W trakcie pościgu potknął się i upadł, co doprowadziło do oddzielenia hobbita od drużyny i – pośrednio – do spotkania Bilba z Gollumem oraz odnalezienia Jedynego Pierścienia⁵. Choć wydarzenie to nie było wynikiem świadomego działania Doriego, jego konsekwencje okazały się fundamentalne dla dalszych dziejów Śródziemia.

Wcześniej, podczas starcia z wargami i goblinami na drzewach, Dori odegrał kluczową rolę w ewakuacji Bilba, wykorzystując swoją siłę fizyczną do zabezpieczenia hobbita przed upadkiem⁶. W obu przypadkach źródła podkreślają jego gotowość do przejmowania odpowiedzialności za najsłabszego członka drużyny.

Bitwa Pięciu Armii i dalsze losy

Dori brał udział w Bitwie Pięciu Armii, walcząc po stronie krasnoludów Ereboru przeciwko orkom i wargom. Po śmierci Thorina II i jego siostrzeńców uznał władzę Dáina II Żelaznej Stopy i pozostał w odbudowanym Królestwie pod Górą⁷. Źródła nie wspominają o jego dalszych wyprawach, co pozwala przypuszczać, że resztę życia spędził w Ereborze, w ramach stabilizującego się krasnoludzkiego państwa.

Znaczenie interpretacyjne postaci

W ujęciu analitycznym Dori reprezentuje typ bohatera „praktycznego” – nie heroicznego w sensie epickim, lecz fundamentalnego dla przetrwania wspólnoty. Jego znaczenie nie wynika z indywidualnych triumfów bojowych, lecz z:

fizycznej siły wykorzystywanej w służbie innych,
lojalności wobec rodu i Kompanii,
gotowości do ponoszenia ciężaru odpowiedzialności,
troski o słabszych i młodszych towarzyszy.

Postać Doriego ilustruje jedną z kluczowych tez etycznych twórczości Tolkiena: bohaterstwo nie zawsze przybiera postać spektakularnych czynów, lecz często realizuje się w wytrwałej, cichej służbie wspólnemu dobru⁸.

Przypisy

J.R.R. Tolkien, The Hobbit, rozdz. I.
Tamże, rozdz. I–III.
J.R.R. Tolkien, The Hobbit, „An Unexpected Party”.
J.R.R. Tolkien, Unfinished Tales, „The Quest of Erebor”.
J.R.R. Tolkien, The Hobbit, rozdz. V.
Tamże, rozdz. VI.
J.R.R. Tolkien, The Hobbit, rozdz. XVIII–XIX.
T.A. Shippey, The Road to Middle-earth.

Bibliografia

Flieger, Verlyn, Splintered Light: Logos and Language in Tolkien’s World.
Tolkien, J.R.R., The Hobbit.
Tolkien, J.R.R., The Lord of the Rings.
Tolkien, J.R.R., Unfinished Tales.
Shippey, Tom, The Road to Middle-earth.