Celebrimbor

Celebrimbor

Celebrimbor był elfickim księciem z rodu Noldorów, wywodzącym się z linii Fëanora – jego ojcem był Curufin, a dziadem sam Fëanor, najwybitniejszy rzemieślnik Pierwszej Ery¹. Urodzony jeszcze w Wiekach Gwiazd, należał do pokolenia elfów bezpośrednio ukształtowanych przez dziedzictwo Amanu oraz dramatyczne wydarzenia związane z buntem Noldorów i Wojną o Klejnoty.

Pochodzenie i wczesne dzieje

Choć Celebrimbor nosił piętno pochodzenia od Fëanora, jego losy ukazują wyraźne odejście od obsesji i pychy, które zdominowały dzieje jego rodu². W Pierwszej Erze uczestniczył w wydarzeniach Wojny o Klejnoty, lecz po jej zakończeniu i Wojnie Gniewu nie powrócił do Amanu. Zamiast tego osiadł w Śródziemiu, wybierając drogę twórczej odbudowy, a nie nostalgicznego wycofania się z historii.

Eregion i Gwaith-i-Mírdain

Około 750 roku Drugiej Ery Celebrimbor stał się przywódcą bractwa Gwaith-i-Mírdain („Ludu Klejnotów”), elitarnego zgromadzenia elfickich rzemieślników działających w królestwie Eregionu³. Region ten, położony w sąsiedztwie krasnoludzkiego Khazad-dûm, stał się jednym z najważniejszych ośrodków sztuki kowalskiej i metalurgicznej Drugiej Ery.

Celebrimbor uchodził za najwybitniejszego złotnika swego czasu, mistrza w obróbce mithrilu i innych szlachetnych metali. Jego dzieła cieszyły się uznaniem zarówno wśród elfów, jak i krasnoludów, a współpraca z Khazad-dûm miała charakter bezprecedensowy w dziejach Śródziemia⁴.

Trzy Pierścienie Elfów

Największym osiągnięciem Celebrimbora było wykucie Trzech Pierścieni Elfów:

  • Vilyi (Pierścień Powietrza),
  • Naryi (Pierścień Ognia),
  • Nenyii (Pierścień Wody).

Pierścienie te różniły się zasadniczo od pozostałych Pierścieni Władzy: zostały stworzone bez bezpośredniego udziału Saurona i nie zawierały w sobie jego skażenia⁵. Ich przeznaczeniem nie była dominacja, lecz zachowanie, leczenie i podtrzymywanie piękna świata, co stanowi wyraźny kontrast wobec ideologii władzy reprezentowanej przez Morgotha i Saurona.

Zdrada Annatara i wojna z Sauronem

Równolegle z pracą nad Trzema Pierścieniami kowale Eregionu, pod wpływem tajemniczego Annatara („Pana Darów”), brali udział w wykuwaniu pozostałych Pierścieni Władzy⁶. Annatar był w istocie Sauronem, który w ukryciu stworzył Jedyny Pierścień w Orodruinie, by podporządkować sobie wszystkie pozostałe.

Gdy Celebrimbor odkrył zdradę, natychmiast zrozumiał naturę zagrożenia i odmówił wydania Trzech Pierścieni, powierzając je innym władcom elfów⁷. Jego decyzja stała się bezpośrednią przyczyną Wojny Elfów z Sauronem (1693–1701 D.E.).

Upadek i śmierć

W czasie wojny Eregion został zdobyty i zniszczony przez wojska Saurona. Celebrimbor dostał się do niewoli i był torturowany w celu wydobycia informacji o Trzech Pierścieniach. Pomimo cierpień nie zdradził ich losu. Ostatecznie został zamordowany przez Saurona, a jego ciało zbezczeszczone⁸.

Śmierć Celebrimbora symbolicznie zamyka historię elfickiej nadziei na stworzenie „lepszego świata” poprzez samą sztukę i rzemiosło, bez uwzględnienia skażenia złem, które przeniknęło Ardę.

Znaczenie interpretacyjne

W refleksji tolkienologicznej Celebrimbor bywa postrzegany jako antyteza Fëanora: dziedzic jego geniuszu, lecz nie jego pychy⁹. Reprezentuje on dramat twórcy, który pragnie naprawiać świat, lecz zostaje uwikłany w historię zła silniejszego niż jego intencje. Jego los wpisuje się w centralny motyw twórczości Tolkiena: ograniczoność nawet najszlachetniejszego rzemiosła w obliczu moralnego skażenia władzą.


Przypisy

  1. J.R.R. Tolkien, The Silmarillion, „O Pierścieniach Władzy i Trzeciej Erze”.
  2. Tamże; por. także Unfinished Tales.
  3. J.R.R. Tolkien, The Lord of the Rings, Dodatek B.
  4. J.R.R. Tolkien, Unfinished Tales, „The History of Galadriel and Celeborn”.
  5. J.R.R. Tolkien, The Lord of the Rings, Księga II.
  6. Tamże.
  7. Tamże.
  8. J.R.R. Tolkien, The Silmarillion.
  9. T. Shippey, The Road to Middle-earth.

Bibliografia

  • Tolkien, J.R.R., The Silmarillion.
  • Tolkien, J.R.R., The Lord of the Rings.
  • Tolkien, J.R.R., Unfinished Tales.
  • Shippey, Tom, The Road to Middle-earth.
  • Flieger, Verlyn, Splintered Light: Logos and Language in Tolkien’s World.