Cair Andros
Cair Andros to ufortyfikowana wyspa położona na rzece Anduinie, na północ od Minas Tirith, w granicach królestwa Gondoru. Jej nazwa wywodzi się z języka sindarińskiego i bywa interpretowana jako „okręt długiej piany” lub „statek o wysokim dziobie”, co nawiązuje do charakterystycznego kształtu wyspy: długiej, wąskiej i skalistej, przypominającej kadłub okrętu, o który rozbijają się nurty Wielkiej Rzeki¹.
Położenie i znaczenie strategiczne
Cair Andros zajmowała kluczową pozycję militarną na Anduinie, kontrolując ważne przeprawy rzeczne oraz szlaki prowadzące z północy ku sercu Gondoru. Jej położenie czyniło ją naturalnym punktem obronnym, stanowiącym wysuniętą placówkę chroniącą północne granice królestwa przed najazdami z kierunku Ithilienu i Mordoru².
Fortyfikacje i administracja
W Trzeciej Erze wyspa została ufortyfikowana z rozkazu Túrina II, dwudziestego trzeciego namiestnika Gondoru. Rozbudowa umocnień miała na celu wzmocnienie systemu obronnego państwa w okresie nasilającego się zagrożenia ze strony wschodnich potęg oraz niestabilności na północnych rubieżach królestwa³. Na Cair Andros stacjonował stały garnizon, odpowiedzialny za patrolowanie rzeki i utrzymanie kontroli nad ruchem wojsk i ludności.
Cair Andros w czasie Wojny o Pierścień
Podczas Wojny o Pierścień wyspa została zaatakowana i czasowo zdobyta przez siły Mordoru, co poważnie zagroziło komunikacji Gondoru wzdłuż Anduiny. Utrata Cair Andros była jednym z elementów szerszej ofensywy Saurona, mającej na celu osłabienie obrony Minas Tirith przed decydującym uderzeniem⁴.
Po zwycięstwie wojsk Zachodu w bitwie na Polach Pelennoru i odwrocie armii Saurona, Cair Andros została odbita przez Gondorczyków i ponownie obsadzona garnizonem. Jej odzyskanie przywróciło kontrolę nad północnym odcinkiem rzeki oraz wzmocniło bezpieczeństwo stolicy królestwa w końcowej fazie wojny⁵.
Znaczenie w dziejach Gondoru
W perspektywie historycznej Cair Andros była symbolem militarnej czujności Gondoru i jego długotrwałej walki o utrzymanie granic dawnego imperium Númenorejczyków. Choć nie była miejscem wielkich bitew porównywalnych z Pelennorem czy Osgiliath, jej rola logistyczna i strategiczna czyniła ją istotnym elementem systemu obronnego państwa Dúnedainów.
Przypisy
- J.R.R. Tolkien, The Lord of the Rings, Dodatek A; por. nazewnictwo topograficzne Gondoru.
- Tamże; The Return of the King, Księga V.
- J.R.R. Tolkien, The Lord of the Rings, Dodatek B.
- Tamże, Księga V, „Oblężenie Gondoru”.
- Tamże, Księga VI.
Bibliografia
- Tolkien, J.R.R., The Lord of the Rings.
- Tolkien, J.R.R., Unfinished Tales.
- Tolkien, J.R.R., The Peoples of Middle-earth.
- Shippey, Tom, The Road to Middle-earth.
- Hammond, Wayne G., Scull, Christina, The Lord of the Rings: A Reader’s Companion.

