Brethil

Brethil był rozległym kompleksem leśnym położonym w zachodniej części Beleriandu, między rzekami Sirion i Teiglin, na południe od wyżyn Dorthonionu i na północ od królestwa Nargothrondu. W języku sindarińskim nazwa Brethil oznacza „brzozę” i odnosi się do dominującego w tym regionie drzewostanu, który odróżniał las od sąsiednich puszcz¹.

W sensie geograficznym Brethil stanowił obszar przejściowy pomiędzy wyżynnymi terenami północy a bardziej zurbanizowanymi krainami południowego Beleriandu. Jego naturalne ukształtowanie – gęste lasy, doliny rzeczne i trudno dostępne wzgórza – sprzyjało osadnictwu o charakterze rozproszonym i defensywnym².

Brethil był siedzibą Haladinów (zwanych również Ludem Halethy), jednego z Trzech Rodów Edainów. W przeciwieństwie do Domów Bëora i Hadora, Haladinowie zachowali znaczną autonomię kulturową i polityczną. Nie uznawali dziedzicznej monarchii, a ich wspólnota miała charakter bardziej egalitarny i plemienny. Las Brethil stał się dla nich trwałym miejscem osiedlenia po wcześniejszych wędrówkach i konfliktach z siłami Morgotha³.

W Pierwszej Erze Brethil odegrał istotną rolę w narracji Silmarillionu, przede wszystkim jako sceneria tragicznych wydarzeń związanych z Túrinem Turambarem. Po opuszczeniu Nargothrondu Túrin znalazł schronienie wśród Haladinów, przyjmując imię Agarwaen, a później Turambar. To właśnie w Brethilu doszło do jego nieświadomego małżeństwa z siostrą Niënor, a następnie do ich obojga samobójczej śmierci – kulminacji klątwy Morgotha ciążącej nad rodem Húrina⁴.

W wymiarze symbolicznym Brethil jawi się jako przestrzeń ambiwalentna: z jednej strony las-azyl, chroniący wolnych ludzi przed bezpośrednim wpływem wielkich potęg, z drugiej – miejsce, w którym los i klątwa realizują się z nieuchronną siłą. W ten sposób Tolkien wpisuje Brethil w szerszy mitologiczny schemat „bezpiecznego lasu”, który nie jest w stanie ostatecznie ocalić człowieka przed przeznaczeniem⁵.

Przypisy

J.R.R. Tolkien, The Silmarillion, „Of the Coming of Men into the West”.
Tamże; por. The History of Middle-earth, t. XI, The War of the Jewels.
J.R.R. Tolkien, The Silmarillion, „Of the Haladin”.
Tamże, „Of Túrin Turambar”.
V. Flieger, Splintered Light: Logos and Language in Tolkien’s World.

Bibliografia

Tolkien, J.R.R., The Silmarillion.
Tolkien, J.R.R., The History of Middle-earth, t. X–XI.
Shippey, Tom, The Road to Middle-earth.
Flieger, Verlyn, Splintered Light: Logos and Language in Tolkien’s World.
Chance, Jane, Tolkien’s Art: A Mythology for England.