Andúnië

written by Anna Eldameldor Mokos

Andúnië („Zachód Słońca”) – miasto Númenoru

Andúnië (quen. „Zachód Słońca”) było jednym z najstarszych i najważniejszych miast Númenoru, położonym na najbardziej wysuniętym ku zachodowi wybrzeżu wyspy. Jako główna przystań zachodnia pełniło funkcję kluczowego ośrodka morskiego, handlowego i kulturowego, a zarazem symbolicznego „okna Númenoru na Aman”¹. Z jego portów wyruszały wyprawy ku wybrzeżom Śródziemia, a także – w okresach łaski Valarów – statki elfów Eldarów przybywające z Tol Eressëi.

W tradycji Númenorejczyków Andúnië uchodziło za miasto szczególnie silnie związane z dawnymi ideałami wyspy: wiernością Valarom, przyjaźnią z Eldarami oraz szacunkiem wobec Daru Ilúvatara, jakim była śmiertelność ludzi. W przeciwieństwie do późniejszych ośrodków królewskiej władzy, takich jak Armenelos, Andúnië długo pozostawało ośrodkiem oporu wobec postępującej korupcji politycznej i religijnej Númenoru².

Szczególne znaczenie posiadał ród Panów Andúnië, który z czasem stał się głównym nosicielem tradycji określanej mianem Wiernych (Sind. Elendili). Jego członkowie, choć formalnie podporządkowani królowi Númenoru, zachowali lojalność wobec Valarów i Eldarów oraz sprzeciwiali się kultowi Morgotha wprowadzanemu pod wpływem Saurona³. Ostatnim Panem Andúnië był Amandil, ojciec Elendila, który – wzorem mitycznych posłańców i proroków – podjął bezowocną próbę dotarcia do Valinoru, by błagać Valarów o ratunek dla wyspy⁴.

Po Upadku Númenoru (3319 r. Drugiej Ery) to właśnie potomkowie rodu Andúnië odegrali kluczową rolę w zachowaniu ciągłości númenorejskiej tradycji. Elendil i jego synowie, Isildur i Anárion, ocaleli z kataklizmu i w Śródziemiu założyli królestwa Dúnedainów: Arnor i Gondor, które świadomie postrzegano jako dziedziców moralnego i kulturowego dziedzictwa Wiernych z Andúnië⁵.

W ten sposób Andúnië zajmuje w legendarium Tolkiena miejsce szczególne: nie tylko jako miasto portowe, lecz jako symbol duchowej alternatywy wobec upadku Númenoru – przestrzeń pamięci, wierności i oporu wobec pychy.

Przypisy

  1. J.R.R. Tolkien, The Silmarillion, „Akallabêth”.
  2. Tamże; por. także Unfinished Tales, „A Description of the Island of Númenor”.
  3. J.R.R. Tolkien, The Silmarillion, „Akallabêth”.
  4. J.R.R. Tolkien, Unfinished Tales, „The Line of Elros: Kings of Númenor”.
  5. J.R.R. Tolkien, The Lord of the Rings, Dodatek A: „Annals of the Kings and Rulers”.

Bibliografia

  • Tolkien, J.R.R., The Silmarillion.
  • Tolkien, J.R.R., Unfinished Tales.
  • Tolkien, J.R.R., The Lord of the Rings, Dodatki.
  • Tolkien, Christopher (red.), The History of Middle-earth, t. V, IX, XII.
  • Shippey, Tom, The Road to Middle-earth.
  • Fonstad, Karen Wynn, The Atlas of Middle-earth.